Aurreko batean ikasgelan aipatu genuenez, hartuko ditugu larunbaten batzuk elkarrekin hortik zehar egunpasak egiteko. Asmoa aipatu genizuen eta aukeraren bat edo beste iradoki ere bai:

PERU HARRI museoa, Leitzan

Xabier Santxotenaren museoa, Arizkunen.

Baina horiek iradokizunak baino ez dira, hitz egiten hasteko. Proposatu zeuk ere erakargarria iruditzen zaizun zerbait. Urtarrilaren 10era bitarteko tartea hartuko dugu horretarako. Urtarrilaren 12an, berriro ikasgelan bildutakoan, bozkatu egingo dugu ea zein egun eta zein plan aukeratzen dugun. Lehenengo bat egingo dugu, urtarrilaren amaiera aldera-edo?

Egin zure proposamena eta etorriko da erabakitzeko unea. Proposatuko guztietara ezingo gara joan, jakina!, baina ideiak biltzea denoi etorriko zaigu ondo bestelakoetarako ere!

Bere ibilbidearen berri eman zigun Joserrak. Saltsa askotan ibilitakoa da bera, ibilia denez! Instituzionalizazio-garaiaz geroztiko euskalgintzaren baitako frontismoaz aritu zitzaigun: AEK eta EKB alde batetik, HABE eta Hizkuntza Politikarako sailordetza(k) bestetik 80ko hamarkadaren hasieran. 2010. urteraen bueltan, berriz, alde batekoak zein bestekoak, hitzez behinik behin, elkarlanaz, sinergiez eta antzekoez mintzo gara.

Orain arteko euskaltzaleon osagarritasun hori bilatu ezinean ari garen honetan, ordea, EAEko agintari berriek bestelako kultura-planak dakartzate besapean. Delako Kulturaren Euskal Kontseilu horretako kide izendatu dute Joserra eta lehen bileraren ondoren ernegatuta sumatu dugu: Equidisto izan naiz, baina frontismoa garatzeko ordua da!

Bat al gatoz gogoeta horiekin?

Elkarren ondoko bi mundu osagarri, jarraiduraren eta irekirudaren bi ertzak elkarren segidan. Alde askotatik iruditzen zait interesgarri bi bikote horiei erreparatzea: euskaldunon zahartasuna eta berritasuna, hitzaren eta musikaren arteko garrantziaren erlatibotasunaz, zortziko txikiaren eta musika esperimentalaren uztardura… Hori guztia gara; hori behintzat bai!

“Dirua ez den beste zerbaitek zirikatu behar zaitu bertsotan aritzeko. Herriarekin bat egite horretataik datorkigu guri zer ikasia, jantzita egotea” zioskun Lazkanok.

Zer  da zuretzat punkia izatea, Xabier?: “Egin ezazu zuk zeuk! Ez izan, derrigorrez, gainerakoak bezalakoa”

Izan ere, gure Herria ez baita gainerakoak bezalakoa, geuk eta geurez jarraitu beharko dugu eraikitzen; txapela jantzita zein gandorra gorantz dela.

Kontrajarri lirudiketenak, osagarri ikusi ditugu gure ikasgelan. Mikel Laboa zubi izan zen moduan, Ibonek argudiatzen zigunez, bestelako zubien premian gaude tradizioa eta posmodernia uztartzen jarraitzeko. Bai, ala?

Gehientsuenontzat ezaguna da hizkuntza-ekologia kontzeptua, baina zer ote dago kontzeptu horren baitan? Horixe argitzera etorri zitzaigun Iñigo. Hizkuntza-ekologiaren teoriaz, etikaz eta politikaz aritu zitzaigun. Eskaini zizkigun hausnartzen jarraitzeko zantzu berrituak.

Zuri zeuri zer iruditu zitzaizun interesgarrien? Zenbat hizkuntza (hiztun eta hiztun komunitate) dauden hilzorian? Zein arreta txikia eskaintzen zaion gai honi Gobernuz Kanpoko Erakundeen egunerokotasunean? Euskal Herriak munduko hiztun komunitate askori aportatzeko daukanaren garrantzia? Garabideren beraren lana?

Galdera bat luzatzen ari zaio Iñigo hainbat laguni: Garabideren lan-ildoa zergatik uste duzu dela interesgarria? Beste batzuei irakatsi ez ezik, zer ikasten dugu guk hartu-eman horretatik?

Gustura jasoko ditu erantzunak.

Horra neurea: guk egin dugunaren gaineko kontzientzian sakontzeko oso interesgarria zaigu beste batzuekiko igurtzi hori; izan ere, egungo hizkuntza minorizatuon etorkizuna –eta luze itxoin gabe gurdi berera etorriko diren gainerako hizkuntzena-, antzekoa izan daitekeelako epe erdian denontzakoa: Ingelesa bera nagusi eta gainerako guztiak minorizatuak. De facto horixe ari da gertatzen-eta!